Vijverbak of minivijver: een vijver voor een kleine tuin

Een vijverbak of minivijver maak je zelf met een waterdichte bak van minstens 50 tot 60 cm breed en 30 tot 45 cm diep. Zet de bak in halfschaduw met 4 tot 6 uur zon, gebruik maximaal 3 compacte waterplanten in een bak van 50 cm doorsnee en laat een deel van het wateroppervlak open.

Kies een waterdichte bak van minstens 50 tot 60 cm breed en 30 tot 45 cm diep

Voor een minivijver heb je een waterdichte bak nodig. Geschikt zijn bijvoorbeeld een cementkuip, teil, bloempot, plantenschaal, houten ton, zinken teil of speciekuip.

Houd deze maten aan:

  • minimaal 50 tot 60 cm breed
  • minimaal 25 tot 50 cm diep
  • bij voorkeur 30 tot 40 cm diep voor een stabielere watertemperatuur

Een bak met een diameter van 50 cm en een diepte van 30 cm bevat ongeveer 60 liter. Minivijvers lopen meestal uiteen van 30 tot 1000 liter.

Kies bij voorkeur een vorstbestendige bak. Kunststof en metaal zijn bruikbaar. Metalen bakken kunnen bij vorst vervormen of op de naden scheuren als het water bevriest. Glas, keramiek en hout overwinter je vorstvrij.

Zet de minivijver in halfschaduw met 4 tot 6 uur zon

De beste plek is halfschaduw met 4 tot 6 uur zon per dag. Ochtendzon werkt het best.

Vermijd deze plekken:

  • volle zon in de zomer, omdat het water snel opwarmt en algen sneller groeien
  • volle schaduw, omdat waterplanten daar minder goed groeien
  • direct onder bomen, omdat vallende bladeren het water vervuilen

Op een balkon helpt beschutting tegen wind om verdamping te beperken.

Leg de minivijver in het voorjaar aan

Het voorjaar is de beste periode om een minivijver op te starten. Waterplanten slaan dan makkelijker aan en het evenwicht in het water komt geleidelijk op gang.

In de zomer warmt het water op een zonnige plek sneller op. Controleer in droge periodes het waterpeil en vul zo nodig bij.

Haal in de winter niet-vorstbestendige bakken naar binnen.

Maak de minivijver in 9 stappen

  1. Kies een geschikte, waterdichte bak.
  2. Bepaal een plek in halfschaduw.
  3. Reinig de bak met water en azijn.
  4. Leg ongeveer 10 cm vijversubstraat op de bodem, zoals lavakorrels of grind.
  5. Zet de planten in vijvermandjes met vijveraarde en dek die af met grind.
  6. Maak hoogteverschillen met stenen.
  7. Vul de bak voorzichtig met leidingwater of regenwater.
  8. Plaats eventueel een fonteinpomp voor extra zuurstof en waterbeweging.
  9. Leg stenen of takken neer zodat dieren in en uit het water kunnen klimmen.

Graaf de bak in voor stabieler water of zet hem bovengronds neer

Je kunt een minivijver ingraven of bovengronds plaatsen.

Een ingegraven bak heeft minder last van temperatuurschommelingen. Een bovengrondse bak is handiger als je hem wilt verplaatsen.

Gebruik alleen een pomp als je vissen houdt of extra waterbeweging wilt

Een pomp of filter is in een minivijver zonder vissen vaak niet nodig. Een kleine fonteinpomp kan wel helpen met extra zuurstof en waterbeweging.

Houd je vissen, dan heb je wel een pomp of filter nodig.

Kies compacte waterplanten en zet er maximaal 3 in een bak van 50 cm

Gebruik meerdere plantgroepen en kies compacte soorten. In een bak van 50 cm doorsnee zet je maximaal 3 planten.

Handige groepen voor een minivijver zijn:

  • zuurstofplanten
  • drijfplanten
  • oever- en moerasplanten
  • een kleine waterlelie

Voor zuurstofplanten in een minivijver geldt als richtlijn: 1 tot 2 bosjes per bak.

Geschikte zuurstofplanten zijn:

  • waterpest (Elodea)
  • hoornblad (Ceratophyllum)
  • sterrenkroos (Callitriche sp.)

Geschikte drijfplanten zijn:

  • kikkerbeet (Hydrocharis morsus-ranae)
  • vlotvaren (Salvinia sp.)
  • veenwortel (Persicaria amphibia)

Geschikte oever- en moerasplanten zijn:

  • Japanse holpijp (Equisetum japonicum)
  • kalmoes (Acorus calamus)
  • watermunt (Mentha aquatica)
  • dotterbloem (Caltha palustris)
  • bies (Schoenoplectus sp.)
  • pijlkruid (Sagittaria sagittifolia)

Als waterlelie past een dwergwaterlelie goed, zoals dwergwaterlelie (Nymphaea ‘Pygmaea Helvola’).

Vermijd snelgroeiende of woekerende soorten. Vermijd ook uitheemse invasieve waterplanten.

Laat vissen weg in een kleine vijverbak

Vissen passen meestal slecht in een kleine vijverbak. Ze vervuilen het water sneller en verstoren het evenwicht.

Een minivijver werkt daarom meestal beter zonder vissen.

Voorkom volle zon, te weinig diepte en te veel planten

Een minivijver raakt vaak uit balans door een verkeerde plek, te weinig diepte of te veel beplanting.

Let op deze punten:

  • denk vooraf na over vorm, diepte en locatie
  • kies halfschaduw in plaats van volle zon
  • zet de bak niet onder bomen
  • maak de vijver 30 tot 40 cm diep
  • gebruik compacte planten en laat een deel van het wateroppervlak open
  • dun drijfplanten uit als ze het hele oppervlak bedekken
  • leg stenen of takken in het water als uitklimplek voor dieren

Reken voor een kleine minivijver op 50 tot 150 euro

Een kleine minivijver kost ongeveer €50 tot €150. Voorgevormde vijverbakken kosten ongeveer €100 tot €500.

Werk je met folie, dan kost EPDM ongeveer €15 tot €25 per m². PVC is goedkoper, maar gaat meestal minder lang mee.

Een minivijver kun je goed zelf maken. Zelf uitgraven, planten plaatsen en eenvoudig afwerken is goed te doen. Technische installaties en folie-aanleg spelen vooral bij grotere vijvers.

Veelgestelde vragen

Hoe diep moet een minivijver zijn?

Minimaal 25 tot 50 cm diep. Een diepte van 30 tot 40 cm geeft een stabielere watertemperatuur.

Waar zet je een vijverbak het best?

In halfschaduw met 4 tot 6 uur zon per dag, liefst met ochtendzon.

Hoeveel planten gaan er in een kleine vijverbak?

In een bak van 50 cm doorsnee zet je maximaal 3 planten.

Kan een minivijver op een balkon?

Ja. Beschutting tegen wind helpt daar om verdamping te beperken.

Planten in dit artikel

Verder in je tuin